cze 22, 2026 | CZERWIEC, DRAMAT, TEATR, TEATR-PERFO

RÓŻA JEST RÓŻĄ JEST RÓŻĄ MICHAŁOWSKIEJ/SIEMIONA. SPEKTAKL TV

21.06.1985 premiera tv

Telewizyjna realizacja monodramu Miry Michałowskiej „Róża jest różą jest różą” w reżyserii Wojciecha Siemiona, który w 1983 roku wystawił tekst na deskach Teatru Stara Prochownia.

Narratorką wieloletnia partnerka Gertrudy Stein – Alicja B. Toklas, która przyznaję się do polskich korzeni. Jak pisała Stein w „Autobiografii Alicji B. Toklas” – „jej ojciec jest królem Polski, jak wszyscy Poniatowscy”.

„Autobiografię… „ przetłumaczyła Mira Michalska, która podjęła wyzwanie i napisała ciąg dalszy tekstu Stein. Narratorką „Róża jest różą jest różą” uczyni także Alicję, która po śmierci Gertrudy opowiada swoje życie z wieloletnią towarzyszką życia. Pokazuje to, co widziała między ku­chnią, gdzie piekła ciasteczka i gotowała a salonem, gdzie siadywali pisarze „lost generation” i awangardowi wówczas ma­larze.
Michalska nie ukrywa charakteru relacji Gertrudy i Alicji, nie znika ona też w inscenizacji Wojciecha Siemiona, który najpierw zrobił to na scenie, potem w telewizji. W roli Alicji obsadził Ryszardę Hanin, która z dużą wrażliwością wypowiada takie słowa:

„W Fiesole Gertruda wyznała mi swoją miłość. Zaproponowała wspólne życie, byłyśmy na spacerze. Znalazłyśmy się na niewielkim wzgórzu w samo południe. Gertruda uwielbiała upał. Lubiła patrzeć prosto w słońce i wtedy oślepiona słońcem wyciągnęła do mnie rękę. Bądź dla mnie dobra. Bądźmy dla siebie dobre. Po cóż nam inni ludzie. A ja płakałam, płakałam, płakałam.”

W monodramie Michałowskiej życie lesbijskiej* artystycznej ikonicznej pary zostało pokazane wielowymiarowo i bez hipokryzji, choć sama sceniczna realizacja tekstu Wojciecha Siemiona jest bardzo tradycyjna i konwencjonalna.

Recenzentka Ewa Mazgal – zapewne bez świadomości jaka to lesbijska refleksja – podsumowuje spektakl takimi słowami; „ca­łość była jak herbata, którą pani Hanin piła po spektaklu — niezbyt mocna z odrobiną cukru.”

reżyseria Wojciech Siemion, scenografia Henryk Tomaszewski,
muzyka Edward Pałłasz
obsada: Ryszarda Hanin                                                                                                             *************